VOX PATRUM 38 (2018) t. 70

Monastycyzm w epoce patrystycznej - Słowo i obraz w kulturze bizantyńskiej

Monasticism in the Patristic Time - Word and Image in the Bizantine Culture

  

Książkowe wydanie "Vox Patrum" 38 (2018) t. 70 zostało sfinansowane przez Katolicki Uniwersytet Lubelski Jana Pawła II, i jest wersją pierwotną w stosunku do wersji internetowej (The paper edition of "Vox Patrum" 38 (2018) vol. 70 was founded by the John Paul II University of Lublin, and it is primary release to the internet version).

Recenzenci tomu (Reviewers of this volume): ks. prof. dr hab. Czesław Bartnik (KUL, Lublin), ks. prof. dr hab. Bogdan Czyżewski (UAM, Poznań), prof. dr hab. Bazyli Degórski OSPPE (Pontificia Università di San Tommaso d’Aquino, Rzym), ks. dr hab. Józef Grzywaczewski, prof. UKSW (Warszawa), dr Oleksandr Kashchuk (Uniwersytet Iwana Franki – UKU, Lwów), o. dr hab. Dariusz Kasprzak, prof. UPJPII (Kraków), ks. prof. dr hab. Norbert Widok (UO, Opole), ks. dr Grzegorz Wójcik (WSD, Rzeszów), ks. dr hab. Paweł Wygralak, prof. UAM (Poznań), ks. prof. dr hab. Dariusz Zagórski (UMK, Toruń), dr Viktor Zhukovskyy (UKU, Lwów).

 

Od Redakcji (Preface)

Full text

ARTYKUŁY

(Articles)

Terapeuci – żydowscy prekursorzy monastycyzmu chrześcijańskiego w „De vita contemplativa” Filona z Aleksandrii (The Therapeutae – Jewish Precursors of Christian Monasticism in “De vita contemplativa” Philo of Alexandria) – ks. L. Misiarczyk

Full text with Abstract

Ślady egzegezy Filona Aleksandryjskiego w „De monastica exercitatione” Nila z Ancyry (Traces of Philo of Alexandria’s Exegesis in Nil of Ancyra’s “De monastica exercitatione”) – L. Nieścior OMI

Full text with Abstract

Antiochia Syryjska jako ośrodek ascezy i monastycyzmu w drugiej połowie IV w. (Antioch in Syria as an Ascetic and Monastic Center in the Second Half of the Fourth Century– ks. P. Szczur

Full text with Abstract

Апофатична трiадологiя та катафатична синергiя у богословськiй думцi Василiя Великого (Apophatic Triadology and Kataphatic Synergy in the Theology of Basil the Great) – V. Zhukovskyy

Full text with Abstract

Obraz Boga w „Apoftegmatach Ojców Pustyni” (The Image of Gog in the “Apophthegmata of the Desert Fathers”) – ks. A. Nocoń

Full text with Abstract

Opieka nad chorymi jako droga do świętości według św. Doroteusza z Gazy (Care for the Sick as the Way to Holiness According St. Dorotheus of Gaza) – bp P. Turzyński

Full text with Abstract

Spiritualità del monachesimo maschile nelle opere di san Girolamo (Spirituality of Male Monasticism in the Works of St. Jerome) – B. Degórski O.S.P.P.E.

Full text with Abstract

Miejsce i rola wspólnoty monastycznej w Kościele według św. Augustyna (The Place and the Role of the Monastic Community in the Church According to St. Augustine) – ks. W. Kamczyk

Full text with Abstract

Praca fizyczna w życiu monastycznym: argumentacja św. Augustyna w „De opere monachorum” (Manual Labour in Monastic Life: St. Augustine’s Argumentation in “De opere monachorum”) – ks. W. Turek

Full text with Abstract

Pewniejsza nadzieja? Zachęty do życia monastycznego w epistolografii IV i V wieku (Surer Hope? Encouregments for Taking up a Monastic Life in the Latin Christian Letters of the 4th and 5th Century) – ks. M. Wysocki

Full text with Abstract

„Aquileienses clerici quasi chorus beatorum habentur” (Hieronim, „Kronika”, rok 374). Przykład życia religijnego duchownych pod koniec IV w. (“Aquileienses clerici quasi chorus beatorum habentur” (Jerome, “The Chronicle”, AD 374). An Example of Monastic Life of Priests Towards the End of the 4th Century) – A. Bastit-Kalinowska

Full text with Abstract

Wczesnochrześcijańskie ruchy paramonastyczne na podstawie „Diversarum hereseon liber” Filastriusza z Brescii oraz innych katalogów herezji (Early Christian Paramonastic Movements on the Basis of “Diversarum hereseon liber” of Filastrius of Brescia and Other Catalogs of Heresies) – ks. M. Szram

Full text with Abstract

Znaczenie wyglądu zewnętrznego dziewic i mnichów w formacji duchowej w klasztorach Galii i Hiszpanii (VI-VII w.) (The Importance of the Outward Appearance of Nuns and Monks in Spiritual Formation in the Monasteries of Gaul and Spain (6th-7th Centuries)) – ks. P. Wygralak

Full text with Abstract

„Reguła Mistrza” o wyborze i nauczaniu opata (Choosing and Teaching of the Abbot in “The Rule of the Master”) – ks. B. Czyżewski

Full text with Abstract

Sophronius, a Monk of Palestine, and Miaenergism. The Tension Between Exactness and Ambiguity – O. Kashchuk

Full text with Abstract

Teologiczne podstawy monastycznej mistyki nestoriańskiej (syro-orientalnej) w Listach Jana z Dalijata (Theological Fundaments of the Nestorian (East Syrian) Monastic Mysticism in the Letters of John of Dalyatha) – ks. A. Uciecha

Full text with Abstract

„Dialog Filozofii z Historią”: zagadkowy wstęp do „Historii powszechnej” Teofilakta Simokatty (“Dialogue Between History and Philosophy”: A Mysterious Introduction to Theophylactus Simocattes’ “History”) – A. Kotłowska

Full text with Abstract

Roma capta! – uwagi na temat relacji o zdobyciu Rzymu w 410 i 455 r. w dziełach wybranych autorów późnoantycznych (“Roma capta”! – Comments on Accounts About the Sacks of Rome in the Years of 410 and 455 in the Works of Selected Late Antique Authors) – M. Wilczyński

Full text with Abstract

Car bułgarski Piotr (927-969) w bizantyńskiej historiografii X-XII wieku (Bulgarian Tsar Peter (927-969) in the Byzantine Historiography of the 10th-12th Centuries) – M.J. Leszka

Full text with Abstract

Kolorystyka szczegółów geograficznych w „Notitia dignitatum pars Orientis” według rękopisów Oxoniensis Canonicianus Misc. 378 i Monacensis Latinus 10291 (The Colours of Topographical Allusions in “Notitia dignitatum pars Orientis” According to Oxoniensis Canonicianus Misc. 378 and Monacensis Latinus 10291) – J. Wiewiorowski

Full text with Abstract

Vignetten von Konstantinopel in den mittelalterlichen und frühneuzeitlichen Karten. Die Entwicklung eines grafischen Topos der Stadt (Vignettes of Constantinople in the Medieval and Early Modern Maps. The Evolution of a Graphic Topos of the City) – P. Kochanek

Full text with Abstract

Jeden z herezjarchów? Przedstawienia ikonograficzne Mahometa w rękopisie РНБ, F.IV.151 w kontekście staroruskich narracji na jego temat (One of the Heresiarchs? Iconographic Representations of Muhammad in the РНБ, F.IV.151 Manuscript in the Context of the Old Russian Narratives About Him) – Z. Brzozowska

Full text with Abstract

Miejsce ekfrazy w bizantynistycznej historiografii artystycznej (The Place of Ekphrasis in Byzantine Art History) – M. Smorąg Różycka

Full text with Abstract

Kilka uwag o wpływie hezychazmu na przedstawienie chrztu Chrystusa na przykładzie sztuki z terenów Królestwa Serbii (A Few Notes on the Influence of Hesychasm on Representation of Christ’s Baptism on Example of Art in the Serbian Kingdom) – A. Piórecka

Full text with Abstract

Panorama Konstantynopola w „Liber chronicarum” Hartmanna Schedla (1493). Miasto idealne – „memoria” chrześcijaństwa (The Panorama of Constantinople in “Liber chronicarum” of Hartmann Schedel (1493). The Ideal City – the Recollection of Christianity) – U. Mazurczak

Full text with Abstract

Image and Metaphor of the Sea in the “Homilies on the Gospel of Saint Matthew” by John Chrysostom – ks. P. Szczur

Full text with Abstract

„Et ait: «Faciamus hominem ad imaginem et similitudinem nostram»” (Rdz 1, 26). Próba egzegezy bizantyńskiej na przykładzie „Komentarza do Księgi Rodzaju” Anastazego z Synaju (“Et ait: «Faciamus hominem ad imaginem et similitudinem nostram »” (Gen 1:26). An Attempt of Byzantine Exegesis on the Example of a “Commentary to the Book of Genesis” by Anastasius of Sinai) – M. Jóźwiak

Full text with Abstract

Wizerunek pustyni i jej mieszkańców w świetle świadectw świętych Ojców z Synaju (The Image of the Desert and Its Inhabitants in the Light of the Testimony of the Holy Fathers of Sinai) – T. Wolińska

Full text with Abstract

PRZEKŁADY
(Translations)

Święty Jan Chryzostom – Homilie do Drugiego Listu św. Pawła Apostoła do Koryntian (hom. 1-3) (In epistulam II ad Corinthios argumentum et homiliae 1-3, CPG 4429) (Saint John Chrysostom – Homilies on the Second Epistle of St. Paul the Apostle to the Corinthians (hom. 1-3)), wstęp i przekład (introduction, translation and notes) ks. A. Paciorek

Full text 

Święty Roman Melodos – Kontakion na święto „Spotkania Pana” – „Ofiarowania Jezusa w świątyni Jerozolimskiej” (Contacium in Hypapante Domini, CPG 7570; hymn 14) (Saint Romanos the Melodist – The Kontakion for the Feast of the “Hypapante of the Lord” – “The Presentation of Jesus at the Temple in Jerusalem”), wstęp i przekład (introduction, translation and notes) B. Degórski O.S.P.P.E

Full text 

RECENZJE
(Reviews) 
Full text

Dietetyka i sztuka kulinarna antyku i wczesnego Bizancjum (II-VII w.), część II: Pokarm dla ciała i ducha, red. M. Kokoszko, Byzantina Lodziensia 19, Łódź 2014 – P. Kochanek

R. Lane Fox, Augustine: Conversions to Confessions, New York 2015 – bp A.F. Dziuba

M. Gilski, Mariologia centonów, Kraków 2015 – ks. D. Piasecki

J. Grzywaczewski, The Biblical Idea of Divine Mercy in the Early Church, Warszawa 2016 – ks. B. Czyżewski

J. Grzywaczewski, The Biblical Idea of Divine Mercy in the Early Church, Warszawa 2016 – ks. M. Szram

Z. Rzeźnicka – M. Kokoszko, Dietetyka i sztuka kulinarna antyku i wczesnego Bizancjum (II-VII w.), część III: Ab ovo ad g£la. Jajko, mleko i produkty mleczne w medycynie i sztuce kulinarnej (I-VII w.), Byzantina Lodziensia 28, Łódź 2016 – P. Kochanek

Tajemnice gnozy: VI kodeks Biblioteki z Nag Hammadi – inny niż wszystkie, Tom poświęcony pamięci Profesor Albertyny Szczudłowskiej-Dembskiej (1934-2013), red. A. Sowińska – W. Stawiszyński, Warszawa 2016 – ks. S. Longosz

A. Varisco, Fides et caritas. Il Beato Gherardo de’ Saxo e i 900 anni dell’Ordine di San Giovanni di Gerusalemme, di Rodi e di Malta, Domus templi 4, Arcidosso (GR) 2016 – bp A.F. Dziuba

A Companion to Aelred of Rievaulx (1110-1167), ed. by M.L. Dutton, Brill’s Companions to the Christian Tradition 76, Leiden – Boston 2017 – ks. R. Groń

S. Drzyżdżyk, Chrystologia w perspektywie Mitu Trojańskiego, Horyzonty Dogmatu 3, Kraków 2017 – ks. D. Piasecki

Św. Izydor z Sewilli, Synonimy, przekład, wprowadzenie i opracowanie T. Krynicka, Źródła Myśli Teologicznej 78, Kraków 2017 – ks. S. Longosz

Św. Jan Chryzostom, Mowy do Antiocheńczyków o posągach, przekład i komentarz J. Iluk, Gdańsk 2017 – ks. S. Longosz

Św. Jan Chryzostom, Mowy do Antiocheńczyków o posągach, przekład i komentarz J. Iluk, Gdańsk 2017 – ks. P. Szczur

Kasiodor Senator, Variae, tłum. A. Kołtunowska: Przedmowa + księgi I-V i IX, oraz R. Sawa: księgi VI-VIII i X-XII; rewizja przekładu i opracowanie: M. Ożóg – H. Pietras SJ, Źródła Myśli Teologicznej 79 = Synody i Kolekcje Praw 11, Kraków 2017 – ks. S. Longosz

D. Kasprzak, Kształtowanie się nauki o niebie w teologii patrystycznej I-III wieku, Kraków 2017 – ks. M. Szram

K. Leśniewski, „W samym sobie znaleźliśmy wyrok śmierci: aby nie ufać sobie samemu, lecz Bogu…”. Metanoiczno-soteriologiczne przesłanie „Wielkiego kanonu” św. Andrzeja z Krety, Lublin 2017 – ks. M. Szram

J. Słomka, Historia duchowości. Czas Ojców Kościoła, Katowice 2017 – ks. M. Szram

W. Stawiszyński, Bibliografia patrystyczna 1901-2016. Polskie tłumaczenia tekstów starochrześcijańskich pierwszego tysiąclecia, Tyniec – Kraków 2017 – ks. S. Longosz

W. Stawiszyński, Bibliografia patrystyczna 1901-2016. Polskie tłumaczenia tekstów starochrześcijańskich pierwszego tysiąclecia, Tyniec – Kraków 2017 – ks. P. Szczur

J. Truax, Aelred the Peacemaker: The Public Life of a Cistercian Abbot, Cistercian Studies Series 251, Collegeville MI 2017 – ks. R. Groń

K. Wendlik O.S.P.P.E., Serce to umysł. Mistyka spotkania Boga i człowieka w ujęciu Orygenesa oraz św. Augustyna – inspiracje IV Ewangelii, Kraków 2017 – ks. M. Szram

J. Lewandowicz, Klasztory, mnisi, mniszki. Obraza życia monastycznego w „Registrum epistularum” Grzegorza Wielkiego na tle prawa cesarskiego i kościelnego, Źródła Monastytczne, Monografie 6, Kraków 2018 – W. Stawiszyński

SPRAWOZDANIA

(Reports) Full text

Teologia i duchowość monastyczna w epoce patrystycznej (Sekcja Patrystyczna, Tyniec, 19-21 IX 2017) – ks. P. Szczur

Teologia i duchowość monastyczna w epoce patrystycznej (Sekcja Patrystyczna, Tyniec, 19-21 IX 2017): Laudacja ks. prof. dr. hab. Franciszka Drączkowskiego na cześć Jubilata – ks. prof. dr. hab. Bogdana Częsza – ks. F. Drączkowski

Teologia i duchowość monastyczna w epoce patrystycznej (Sekcja Patrystyczna, Tyniec, 19-21 IX 2017): Życzenia przedstawicieli środowisk zakonnych skierowane do Jubilata – ks. prof. dr. hab. Bogdana Częsza – M. Nawara OSB – W. Prus OP

Meministi? Pamięć i niepamięć w świecie starożytnym, świat starożytny w pamięci i niepamięci (Poznań, 20-22 IX 2017) – P. Kochanek

Chrześcijanie Wschodu. 2000 lat historii (Paryż, 26 IX 2017 - 14 I 2018) – ks. P. Szczur

Antyczne źródła i ich współczesne interpretacje (Lublin, KUL, 6-7 X 2017) – ks. P. Szczur

IV Ogólnopolska Konferencja Bizantynistyczna z cyklu „Wybrane aspekty kultury bizantyńskiej”, pt. „Słowo i obraz w kulturze bizantyńskiej” (Lublin, 16-17 XI 2017) – P. Kochanek

Posiedzenia Komisji Bizantynologicznej Polskiego Towarzystwa Historycznego (KB PTH) w roku akademickim 2017/2018 – P. Kochanek

Uroczystość nadania doktoratu honoris causa Papieskiego Wydziału Teologicznego w Warszawie Księdzu Profesorowi Markowi Starowieyskiemu (Warszawa, 12 XII 2017) – W. Stawiszyński

Uroczystość nadania doktoratu honoris causa Papieskiego Wydziału Teologicznego w Warszawie Księdzu Profesorowi Markowi Starowieyskiemu (Warszawa, 12 XII 2017): Prezentacja działalności i dorobku naukowego Księdza Profesora Marka Starowieyskiego – ks. J. Grzywaczewski

Biblia w tłumaczeniach (V Międzynarodowa Konferencja Biblijna, Ostrów Wielkopolski, 14-15 V 2018) – P. Kochanek

Myśl teologiczna św. Marka Eremity (V w.) (Warszawa, UKSW, 20 VI 2018) – ks. P. Szczur

Foenus hoc fecit. W kręgu badań Profesora Stanisława Mrozka (Gdańsk, UG, 25-26 VI 2018) – P. Kochanek

INFORMACJE

(Information) Full text

XIV Międzynarodowe Kolokwium w Paryżu na temat Grzegorza z Nyssy: „Homilie o Ojcze nasz” i ich bizantyńska recepcja

VII Brytyjska Konferencja Patrystyczna w Cardiff

Konferencja w Brnie: Bizancjum i współczesna wyobraźnia: Wzory recepcji Bizancjum we współczesnej kulturze

XII doroczna Konferencja Stowarzyszenia Studiów nad Wczesnym Chrześcijaństwem Regionu Azji i Oceanii

Doroczne spotkanie Sekcji Patrystycznej 2018

XIX kolokwium klasyczne w Pretorii: Tworzenie i zacieranie pamięci w świecie starożytnym, od VII w. p.n.e. do VII w. n.e.

Międzynarodowa konferencja w Gandawie: Powieściowi święci. Powieść, hagiografia i romans od IV do XII wieku

XIII spotkanie The Society for Late Antiquity

XV Kongres FIEC

Międzynarodowa konferencja w Sybin: Liturgia bizantyńska a Żydzi

XVIII Kongres Patrystyczny w Oksfordzie

V Konferencja Bizantynistyczna w Lublinie

IN MEMORIAM

Doktor Robert Sawa (8 II 1966 - 24 II 2018). Tłumacz pism wczesnochrześcijańskich (Doctor Robert Sawa [8 II 1966 - 24 II 2018]. Polish Translator of Patristic Greek-Latin Works) – ks. S. Longosz

Full text 

Ks. Profesor Franciszek Drączkowski (26 IV 1941 - 15 III 2018). Niestrudzony propagator myśli Ojców Kościoła (Rev. Professor Franciszek Drączkowski [26 IV 1941 - 15 III 2018]. A Tireless Promotor of the Thought of the Church Fatchers) – ks. P. Szczur

Full text